KRM moet ook oog hebben voor invloed wind op zee op vis

VisNed heeft deze week een zienswijze ingediend op het KRM-monitoringsprogramma. Er is onder meer gepleit voor meer aandacht voor commerciele visbestanden en mogelijke negatieve impact van de uitrol van wind op zee op vis. Ook moet er meer aandacht zijn voor natuurlijke schommelingen in het Noordzee ecosysteem.

De Europese Kaderrichtlijn Mariene Strategie (KRM) verplicht de lidstaten van de Europese Unie om te werken aan een 'goede milieutoestand'. In het KRM-monitoringprogramma 2020 -2026 (deel 2 van de Mariene Strategie voor het Nederlandse deel van de Noordzee) worden de te meten onderwerpen benoemd, evenals de criteria voor beoordeling en een beschrijving van wat men de 'goede milieu toestand' acht; de doelstellingen. 

Inbreng VisNed

VisNed pleit ervoor dat het Gemeenschappelijke Visserijbeleid (GVB) leidend moet zijn als het om de visserij gaat. Kennis-, onderzoeksinstituten als ICES en STECF (Scientific, Technical and Economic Committee for Fisheries) hebben de specifieke vis- en visserijkennis en kunde en hebben langjarig ervaring met onderzoek naar visserij. De KRM komt echter voort uit de hoek van milieubeleid en OSPAR, waar kennis van visserij in relatie tot systeemveranderingen en -impact ontbreekt.

Commerciële vissoorten vaak vergeten

VisNed heeft in de zienswijze gewezen op de tekortkomingen in het KRM-monitoringsprogramma als het gaat om het effect van onderwatergeluid op vissen. De aandacht ligt vooral op beschermde soorten, terwijl de commerciële soorten ook van groot belang zijn, zij het op een ander vlak. 

Er wordt wel monitoring voorgesteld van het effect van onderwatergeluid op bruinvissen, maar niet voor vis, schaal- en schelpdieren. Met de aanstaande uitrol van wind op zee is deze monitoring echter wel belangrijk.

Ook de cumulatieve effecten van de uitrol van wind op zee op de ecologie zijn er niet in opgenomen. Dit wordt wel per individueel park gemonitord, maar hierdoor ontbreekt het totaalplaatje van het effect op de ecologie van alle parken bij elkaar. 

Naar de opvatting van VisNed zou deze monitoring, zeker gezien de aanstaande ontwikkelingen op de Noordzee, een plek moeten krijgen in het monitoringsprogramma. Hierbij gaat het onder meer om stromingspatronen, sedimentatie en primaire productie, maar denk ook aan elektromagnetische velden afkomstig van kabels.

Klimaatverandering

Een natuurlijk systeem verandert altijd, en we zien in de praktijk dat temperatuurverschillen grote effecten kunnen hebben onder water (denk maar aan verplaatsing schol en de kraamkamerfunctie van de Waddenzee). Klimaatverandering en natuurlijke fluctuaties zouden meer in het KRM-monitoringsprogramma opgenomen moeten worden.

Niet alle veranderingen zijn aan menselijk handelen te wijten, en het zou onterecht zijn als alle veranderingen toegekend worden aan menselijke activiteit, met alle gevolgen van dien. De zee is altijd in beweging - verandering is de enige constante, dat hoef je een visser niet te vertellen.